PM, CM లను తొలగించే బిల్లుకు బ్రేకులు

దిశ, వెబ్ డెస్క్ : దేశ రాజకీయ వ్యవస్థలో అత్యంత కీలకమైన మార్పులకు నాంది పలకాలని భావించిన 130వ రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు-2025 ఆమోదానికి తాత్కాలికంగా బ్రేకులు పడ్డాయి. ఏదైనా తీవ్రమైన నేరారోపణల కేసులో ప్రధానమంత్రి, రాష్ట్రాల ముఖ్యమంత్రులు అరెస్ట్ అయి, కనీసం ఒక నెల రోజుల పాటు బెయిల్ కూడా పొందలేక జైలులోనే కొనసాగితే.. వారి పదవులు చట్టప్రకారం ఆటోమేటిక్‌గా రద్దయిపోయేలా కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ చారిత్రాత్మక బిల్లును రూపొందించింది. దేశంలో ప్రజాప్రతినిధుల జవాబుదారీతనాన్ని పెంచడానికి, జైలు నుంచే పాలన సాగించే సంస్కృతికి చరమగీతం పాడటానికి కేంద్ర హోం మంత్రి అమిత్ షా 2025 ఆగస్టులో ఈ బిల్లును లోక్‌సభలో ప్రవేశపెట్టారు. దీనిని రాబోయే పార్లమెంట్ వర్షాకాల సమావేశాల్లోనే (Monsoon Session) పూర్తి స్థాయిలో ఆమోదింపజేయాలని ఎన్డీయే ప్రభుత్వం గట్టిగా యోచించినప్పటికీ.. ఈ బిల్లుపై విస్తృత పరిశీలన కోసం ఏర్పాటైన సంయుక్త పార్లమెంటరీ కమిటీ (JPC) దీనికి తక్షణ ఆమోదం తెలపలేదు. ఢిల్లీలోని పార్లమెంట్ అనెక్స్‌లో శుక్రవారం జరిగిన కీలక భేటీలో ముసాయిదా నివేదికపై ఓటింగ్ జరగాల్సి ఉండగా, ఈ బిల్లుపై మరింత లోతైన సంప్రదింపులు, సమగ్రమైన విచారణ అవసరమని కమిటీ సభ్యులు అభిప్రాయపడ్డారు. దీంతో ఈ ప్రతిష్టాత్మక బిల్లు రాబోయే వర్షాకాల సమావేశాల్లో చర్చకు వచ్చే అవకాశాలు పూర్తిగా కనుమరుగయ్యాయని జాయింట్ పార్లమెంటరీ కమిటీ చైర్‌పర్సన్, బీజేపీ ఎంపీ అపరాజిత సారంగి అధికారికంగా స్పష్టం చేశారు.

వివాదానికి కారణాలివే

ఈ బిల్లు ఇంతటి సంచలనానికి దారితీయడానికి అందులోని కొన్ని అత్యంత కఠినమైన నిబంధనలే ప్రధాన కారణం. ఈ బిల్లు ప్రకారం 5 సంవత్సరాలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ శిక్ష పడదగ్గ తీవ్రమైన నేరాలపై ఒక సిట్టింగ్ ప్రధానమంత్రి లేదా ముఖ్యమంత్రి అరెస్ట్ అయితే.. వారు వరుసగా 30 రోజుల పాటు జైలులో ఉంటే, 31వ రోజు నుండి వారి పదవి ఆటోమేటిక్‌గా రద్దవుతుంది. అయితే ఈ నిబంధనపై ప్రతిపక్షాలు, పలువురు న్యాయ నిపుణులు తీవ్ర అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ముఖ్యంగా పీఎంఎల్‌ఏ (PMLA), యూఏపీఏ (UAPA) వంటి కఠిన చట్టాల కింద కేంద్ర దర్యాప్తు సంస్థలు రాజకీయ ప్రతికారంతో విపక్ష ముఖ్యమంత్రులను అరెస్ట్ చేయిస్తే, వారికి నెల రోజుల వరకు బెయిల్ రావడం అసాధ్యమని, దీనివల్ల ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా ఎన్నికైన రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలను కూల్చేసేందుకు కేంద్రానికి ఒక ఆయుధం దొరుకుతుందని, ఇది భారత సమాఖ్య స్ఫూర్తికే విఘాతమని వారు వాదిస్తున్నారు. ఈ తీవ్ర సవాళ్లను అధిగమించడానికి అపరాజిత సారంగి నేతృత్వంలోని జేపీసీ కొన్ని కీలక సేఫ్ గార్డ్స్ ను కూడా పరిశీలిస్తోంది. ఒకవేళ భవిష్యత్తులో సదరు నేత నిర్దోషిగా తేలితే స్వయంచాలకంగా తిరిగి అదే పదవిని చేపట్టేలా 'సన్‌సెట్ క్లాజ్' (Sunset Clause) చేర్చడం లేదా పదవిని శాశ్వతంగా రద్దు చేయకుండా కోర్టు తీర్పు వచ్చే వరకు కేవలం 'సస్పెన్షన్' లో ఉంచడం వంటి ప్రత్యామ్నాయాలను కమిటీ పరిశీలిస్తోంది. ఏదేమైనప్పటికీ, ఈ బిల్లుపై అన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, వివిధ రాజకీయ పక్షాల నుంచి మరింత స్పష్టమైన అభిప్రాయాలను సేకరించాలని కమిటీ నిర్ణయించడంతో, ఈ చారిత్రాత్మక బిల్లు చట్టరూపం దాల్చడానికి మరికొంత కాలం పట్టవచ్చని తెలుస్తోంది.