ప్రభుత్వ పాఠశాలలకు పునర్వైభవం వచ్చేనా!?

ప్రభుత్వ పాఠశాలల వలయం ఇప్పటికీ విస్తృతంగానే ఉన్నప్ప‌టికీ, నమోదవుతున్న విద్యార్థుల సంఖ్యలో తగ్గుదల ప్రజల్లో విశ్వాసం క్రమంగా తగ్గుతున్న సంకేతాలను ఇస్తోంది. పెరుగుతున్న ప్రైవేటీకరణ మధ్య, పేద వర్గాలకు ప్రభుత్వ పాఠశాలలు ఇంకా సమర్థవంతమైన విద్యా వేదికగా నిలబడగలవా? అన్న ప్రశ్న ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.

38 శాతమే ప్రభుత్వ బడుల్లో..

ప్రస్తుతం తెలంగాణలో దేశంలోనే అతిపెద్ద విద్యా వ్యవస్థలలో ఒకటిగా కొనసాగుతోంది. అధికారిక పాఠశాల విద్యాశాఖ గణాంకాల ప్రకారం, ప్రభుత్వ, ఎయిడెడ్, ప్రైవేట్ రంగాలలో కలిపి రాష్ట్రంలో సుమారు 41,600 పాఠశాలలు ఉన్నాయి. వీటిలో మొత్తం విద్యార్థుల నమోదు సుమారు 66.38 లక్షలు. అయితే విద్యార్థుల పంపిణీ విధానం చూస్తే విద్యా అభిరుచుల్లో స్పష్టమైన మార్పు కనిపిస్తోంది. ప్రభుత్వ, స్థానిక సంస్థల పాఠశాలల్లో కలిపి సుమారు 27.8 లక్షల మంది విద్యార్థులు చదువుతున్నారు. ఇది మొత్తం నమోదు సంఖ్యలో సుమారు 38 శాతం మాత్రమే. మరోవైపు, ప్రైవేట్ అన్ ఎయిడెడ్ పాఠశాలల్లోనే 43 లక్షలకు పైగా విద్యార్థులు చదువుతున్నారు. అంటే మొత్తం నమోదులో దాదాపు 61 శాతం ప్రైవేట్ రంగంలో ఉంది. తక్కువ ఆదాయం గల కుటుంబాలు కూడా ప్రైవేట్ విద్య వైపు మొగ్గు చూపుతున్న పరిస్థితిని ఇది స్పష్టం చేస్తోంది. దశాబ్దం క్రితం పరిస్థితితో పోలిస్తే ఈ మార్పు మరింత స్పష్టమవుతోంది. అప్పట్లో ప్రభుత్వ పాఠశాలలలో విద్యార్థుల వాటా గణనీయంగా ఎక్కువగా ఉండేది. పట్టణీకరణ, పెరుగుతున్న ఆశయాలు, ప్రైవేట్ పాఠశాలల విస్తరణ విద్యా రంగ స్వరూపాన్ని మార్చేశాయి.

పోటీ ప్రపంచం కావడంతో.. అప్పు చేసి మరీ

ఇటీవలి విద్యా సర్వేల గణాంకాలు మరింత ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. రాష్ట్రంలో దాదాపు 2,000 ప్రభుత్వ పాఠశాలలు విద్యార్థుల నమోదు లేకుండా కొనసాగుతున్నట్లు నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి. అనేక జిల్లాల్లో అత్యల్ప విద్యార్థులతో పాఠశాలలు నడుస్తుండటంతో విలీనాలు, ఉపాధ్యాయుల బదిలీలు తప్పడం లేదు. కొన్ని ప్రాథమిక పాఠశాలల్లో ఒక్క ఉపాధ్యాయుడే బహుళ తరగతులను నిర్వహిస్తున్న పరిస్థితి కొనసాగుతోంది. ప్రత్యేకించి పట్టణ, అర్ధ పట్టణ ప్రాంతాల్లో ప్రభుత్వ పాఠశాలలలో ప్రాథమిక స్థాయి నమోదు తగ్గింది. ఇంగ్లీషు సంభాషణ నైపుణ్యం, క్రమశిక్షణ, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం వంటి అంశాల్లో ప్రైవేట్ పాఠశాలలు మెరుగ్గా ఉంటాయని తల్లిదండ్రులు నమ్ముతున్నారు. అందుకే ఆర్థికంగా కష్టాల్లో ఉన్న కుటుంబాలు సైతం పిల్లల విద్య కోసం అప్పులు చేసి అయినా ప్రైవేట్ పాఠశాలలను ఆశ్రయించడం సామాజికంగా గమనించదగ్గ పరిణామం. ఉపాధి అవకాశాలు, సామాజిక పురోగతికి విద్యే ప్రధాన సాధనమనే అవగాహన పెరిగింది. పోటీ ప్రపంచంలో ప్రైవేట్ విద్యే ముందంజలో నిలబెడుతుందనే అభిప్రాయం బలపడింది. ఈ నేపథ్యంలో మౌలిక వసతుల అసమానత కూడా ప్రభుత్వ పాఠశాలలపై నమ్మకాన్ని దెబ్బతీస్తోంది.

ప్రజా విద్యకు విజయవంతమైన నమూనాలు..

రాష్ట్ర ప్రభుత్వం విద్యా రంగంలో పలు సదుపాయాలు మెరుగుపరిచినప్పటికీ, ఇంకా అనేక పాఠశాలల్లో తరగతి గదులు, డిజిటల్ పరికరాలు, ప్రయోగశాలలు, పారిశుధ్య సదుపాయాల కొరత కొనసాగుతోంది. ఉపాధ్యాయుల కొరత, అసమాన సిబ్బంది పంపిణీ కూడా ప్రధాన సవాళ్లుగా ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ వ్యయం పెరిగినా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో అభ్యాస ఫలితాలు ఆశించిన స్థాయికి చేరలేదన్న విమర్శలు ఉన్నాయి. కానీ రాష్ట్రంలో తెలంగాణ గురుకులాలు, సామాజిక సంక్షేమ వసతి విద్యాలయాలు, కస్తూర్బా గాంధీ బాలికా విద్యాలయాలు ప్రజా విద్య విజయవంతమవుతుందని నిరూపించాయి. ఈ పాఠశాలల విద్యార్థులు ఐఐటీలు, వైద్య కళాశాలలు, జాతీయ విశ్వవిద్యాలయాల్లో ప్రవేశాలు సాధిస్తూ ప్రతిభ కనబరుస్తున్నారు. సరైన మౌలిక వసతులు, నిబద్ధత కలిగిన ఉపాధ్యాయులు, సమర్థవంతమైన పర్యవేక్షణ ఉంటే ప్రభుత్వ విద్య కూడా అత్యుత్తమ ఫలితాలు సాధించ గలదని ఈ సంస్థలు చూపిస్తున్నాయి.

పునరుజ్జీవనం ప్రకటనలతో సరిపోదు!

సాంప్రదాయ ప్రభుత్వ పాఠశాలల సంక్షోభాన్ని గుర్తించిన రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పలు చర్యలు చేపట్టింది. ఎన్నో ఏళ్ల తర్వాత ఉపాధ్యాయ నియామకాలు పునఃప్రారంభమయ్యాయి. డిజిటల్ తరగతులు, ఇంగ్లీష్ మీడియం బోధన, మౌలిక వసతుల అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు విస్తరిస్తున్నాయి. జీరో నమోదు కారణంగా మూతపడిన కొన్ని పాఠశాలలను పునరు ద్ధరించి తిరిగి ప్రారంభించారు. అయితే పునరుజ్జీవనం కేవలం పరిపాలనా ప్రకటనలతో సాధ్యం కాదు. ప్రభుత్వ పాఠశాలలు కేవలం సంక్షేమ కేంద్రాలుగా కాకుండా ఆశయాల సంస్థలుగా మారాలి. ఉచిత యూనిఫాంలు, పుస్తకాలు, మధ్యాహ్న భోజనం ఇప్పటికీ అవసరమే. కానీ తల్లిదండ్రులు ఇప్పుడు తమ పిల్లలకు నాణ్యమైన విద్య, ఆత్మవిశ్వాసం, భవిష్యత్తు అవకాశాలు కోరుకుంటున్నారు.

ప్రజల్లో విశ్వాసాన్ని నింపాలంటే..

ప్రభుత్వ పాఠశాలలను బలోపేతం చేయాలంటే ముం దు గా మౌలిక వసతుల లోటును తొలగించి, నాణ్యమైన విద్యా వాతావరణాన్ని కల్పించాలి. అభ్యాస ఫలితాలు, ఉపాధ్యాయ శిక్షణ, డిజిటల్ నైపుణ్యాలపై ప్రత్యేక దృష్టి అవసరం. అలాగే తల్లిదండ్రులు, పూర్వ విద్యార్థులు, స్థానిక సంస్థల భాగస్వామ్యంతో సమాజ విశ్వాసాన్ని పునరుద్ధరించాలి. ప్రభుత్వ విద్య సామాజిక సమానత్వానికి పునాది. తెలంగాణలో ఇప్పటికీ సుమారు 28 లక్షల మంది విద్యార్థులు ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లోనే చదువుతున్నారు. ఈ గణాంకాలే ప్రజా విద్య అవసరాన్ని స్పష్టంగా తెలియజేస్తోంది. ప్రభుత్వ పాఠశాలలకు ఇంకా ఆదరణ ఉంది. కానీ వాటిని నిలబెట్టడం, బలోపేతం చేయడం కోసం రాజకీయ సంకల్పం, ఆర్థిక పెట్టుబడి, ప్రజల్లో మళ్లీ విశ్వాసాన్ని నెలకొల్పే కృషి అత్యవసరం!

- బత్తుల సత్యనారాయణ

99639 91120