గగన్‌యాన్‌: గాల్లో తేలియాడుతూ.. ‘జీరో గ్రావిటీ’ శిక్షణలో భారత వ్యోమగాములు!

దిశ, డైనమిక్ బ్యూరో: భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ISRO) ప్రతిష్టాత్మకంగా చేపట్టిన తొలి మానవ సహిత అంతరిక్ష ప్రయోగం ‘గగన్‌యాన్’ (Gaganyaan) సన్నాహాలు వేగవంతమయ్యాయి. ఇందులో భాగంగా, అంతరిక్షంలోకి వెళ్లనున్న భారత వ్యోమగాములు ప్రస్తుతం విలువలైన ‘జీరో గ్రావిటీ’ (Zero Gravity) శిక్షణ తీసుకుంటున్నారు. ఈ యాత్రకు ఎంపికైన వాయుసేన పైలట్లు ప్రశాంత్ బాలకృష్ణన్ నాయర్, అంగద్ ప్రతాప్, అజిత్ కృష్ణన్, శుభాంశు శుక్లా ఈ శిక్షణలో పాల్గొంటున్నారు. వింగ్ కమాండర్ శుభాంశు శుక్లా తన శిక్షణ దృశ్యాలను సోషల్ మీడియాలో పంచుకున్నారు. వ్యోమగామి శిక్షణ అనేది కేవలం ఒక సిలబస్ కాదని, అది కఠినమైన, ఆశ్చర్యాలతో కూడిన విజ్ఞాన సర్వస్వమని ఆయన పేర్కొన్నారు. గురుత్వాకర్షణ లేని ఆ క్షణాల్లో భూమి ఆకర్షణ నుంచి విడిపోయినంత అద్భుతమైన స్వేచ్ఛను అనుభవించానని ఆయన తెలిపారు.

‘వామిట్ కామెట్స్’లో శిక్షణ

భూమిపై గురుత్వాకర్షణను పూర్తిగా ఆపలేము కాబట్టి, ఇస్రో ప్రత్యేకంగా మార్పులు చేసిన ఎయిర్‌బస్ ఏ330, ఐఎల్-76 విమానాలను ఉపయోగిస్తోంది. వీటినే ‘వామిట్ కామెట్స్’ (Vomit comets) అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ విమానాలు గాల్లో పారాబొలిక్ (వక్ర) మార్గంలో వేగంగా పైకి వెళ్లి, ఒక్కసారిగా కిందకు దిగుతాయి. ఈ క్రమంలో ప్రతి సైకిల్‌లో వ్యోమగాములు దాదాపు 30 నుంచి 40 సెకన్ల పాటు గాల్లో తేలియాడుతూ మైక్రోగ్రావిటీని (Microgravity) అనుభవిస్తారు. అంతరిక్షంలో ఎలా కదలాలి, ఎలా పనిచేయాలి అనే విషయాలను అలవాటు చేసుకోవడానికి ఈ శిక్షణ అత్యంత కీలకం అని శాస్త్రవేత్తలు చెబుతున్నారు.

గగన్‌యాన్ లక్ష్యం

2027లో చేపట్టనున్న గగన్‌యాన్ యాత్ర ద్వారా వ్యోమగాములను భూమికి 400 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో ఉన్న కక్ష్యలోకి పంపనున్నారు. మూడు రోజుల పాటు సాగే ఈ ప్రయోగం అనంతరం, వారిని తిరిగి భూమికి తీసుకొచ్చి సముద్రంలో సురక్షితంగా ల్యాండ్ చేయడమే ఇస్రో ప్రధాన లక్ష్యం.